Europejskie miasta, samochody amerykańskie

Kilkanaście miast miało okazję swą nazwę udostępnić samochodom. Zacznijmy od europejskich.
Są więc przede wszystkim modele SEAT-a. Jest Fiat Siena (od 1996) mający nazwę od miasta w Toskanii – niezbyt wielkiego może, lecz znakomicie znanego turystom. Jak można sądzić, amerykańska Toyota Sienna (od 1997) ma też z nim coś wspólnego.
Pewien problem jest z amerykańskim amerykanocentryzmem, bo był Buick Lucerne (2006–2011) podobno jednak od miasta w stanie Kolorado. Może i tak, ale najważniejsza Lucerna jest w Szwajcarii. Był też Mercury Milan (2006–2011), ale jakoby od miasta Milan (Illinois). Każdy jednak powinien wiedzieć, gdzie jest Milano (angielskie Milan, polskie Mediolan). Znalazłem też stronę internetową, na której tłumaczą, że Suzuki Verona (2000–2006?, sprzedawana tylko w USA) ma nazwę od jakiegoś miasta w USA (a nazywa się tak co najmniej 10 miast w tym kraju).
Sewilla znalazła uznanie za sprawą Cadillaca, od 1997 do 2004 roku w sprzedaży był Cadillac Seville, a pod koniec lat 50. Cadillac Eldorado Seville z gigantycznymi „skrzydłami” nad bagażnikiem.

Geograficzne nazwy motoryzacyjne

Temat ten pozwala nam wprowadzić wątek polski, bo mieliśmy osobową Warszawę, bagażówkę Nysę, ciężarówkę Lublin, autobusy Jelcz, Autosan (od Sanok), a marka Star wzięła się z ucięcia nazwy Starachowice. Mieliśmy mieć Beskida. Nawet nazwa Syrena jest w pewnym sensie geograficzna, bo powstała z inspiracji herbem Warszawy. W Związku Radzieckim znany był inny pomysł na nazwę samochodu – od nazw mieszkańców. Były więc Moskwicz i Zaporożec. Na południu Słowiańszczyzny zaś powstawały niepozorne Zastavy o imponującej nazwie Yugo Florida (1998-2008).
Nazwy motoryzacyjne o genezie geograficznej na ogół pojawiały się przypadkowo, choć SEAT nadawał takie w sposób dość metodyczny i systematyczny.
Czasem marki takie wywodzą się niebezpośrednio z geograficznych, np. Porsche Cayenne nazwę ma raczej od pieprzu kajeńskiego, ten natomiast od nazwy stolicy Gujany Francuskiej (franc. Cayenne, pol. Kajenna).
A co do nazw mieszkańców: w latach 1939–1996 był też Chrysler New Yorker (Nowojorczyk).

Fury z Hiszpanii

Nie wszystkie modele SEAT-a zostały nazwane według klucza geograficznego. Nazwa Mii (najnowszego, malutkiego SEAT-a) pochodzi prawdopodobnie od nazwy awatara znanego z gier komputerowych. Choć może to pseudoanglicyzm, który należy czytać [maj], czyli «mój»?
Dłużej znanym wyjątkiem jest Exeo (największy samochód marki), którego nazwa wywodzi się z łacińskiego czasownika exire o znaczeniu «przekraczać coś, wykraczać poza coś».
Sens obu nazw nie jest możliwy do odczytania bez dodatkowej wiedzy, nie ulega jednak wątpliwości, że obie mogą przemówić swoją oryginalną formą.
Wśród oryginalnych nazw SEAT-a jest jeszcze jedna, już historyczna, za to nabywająca oryginalności w polskich uszach. W latach 1981–1986 firma produkowała model Fura.

Hiszpańskie miasta, hiszpański temperament

Nazwy Seata, odkąd firma należy do koncernu Volkswagena, mają pewien szczególny rys. Stanowią grupę nazw pochodzących od hiszpańskich nazw geograficznych (głównie miast). To się rzadko zdarza, bo w nazewnictwie tego typu poszukuje się raczej nazw uniwersalnych. Inna sprawa, że nie trzeba być nawet  zorientowanym w pierwotnym znaczeniu nazw modeli SEAT-a, żeby ulec brzmieniowemu i wizualnemu urokowi tych nazw.
Dla przypomnienia: Alhambra, Altea, Arosa, Córdoba, Ibiza, León, Málaga, Marbella, Ronda, Toledo (niektóre stosowano już w epoce przedvolkswagenowskiej). Użycie takich nazw, dość wyraźnie kojarzących się z hiszpańskością, miało też zapewne przywołać rozpowszechnione skojarzenia związane z Hiszpanią i jej kulturą.
Jest też tajemnica, trudna do rozwikłania, dlaczego spośród tysięcy nazw geograficznych wybrano właśnie te.

Automobilowe skróty

Wśród nazw firm często spotyka się takie, które powstały jako skróty, np. IBM, IKEA, Polfa.
Widać jednak, że gdy trzeba nazywać firmy motoryzacyjne, nazwy tego typu nie cieszą się wielkim uznaniem. Mamy tylko 3 skrótowe nazwy motoryzacyjne.
Pierwsza, BMW, pochodzi od pierwotnej nazwy Bayerische Motoren Werke, czyli Bawarskie Zakłady Silnikowe, a w użyciu jest prawdopodobnie od 1917 r. Druga, o nazwie ustalonej przypuszczalnie już w 1899, to Fabbrica Italiana Automobili Torino (Włoska Fabryka Samochodów w Turynie), znana jako FIAT. Trzecią jest SEAT o nazwie powstałej z Sociedad Española de Automóviles de Turismo, co w  języku polskim mogłoby mieć formę Hiszpańskie Towarzystwo Samochodów Osobowych (nazwa w użyciu od roku 1950).
Przy okazji trzeba też przypomnieć skrótowce FSO (Fabryka Samochodów Osobowych) i FSM (Fabryka Samochodów Małolitrażowych ), którymi nazywano niektóre samochody przez nie produkowane.